Հնագույն բնակատեղի-բլուր Արմավիրի դաշտում, որտեղ վաղ կյանքի շերտերը խոտի տակ են։
Բլուր՝ լի սկիզբներով
Մոխրաբլուրը հնագիտական հուշարձան է՝ բնակատեղի-բլուր, որ մեղմ բարձրանում է Արմավիրի դաշտից և իր խտացած հողի մեջ պահում մարզի վաղ համայնքներից մեկի հետքերը։ Հենց այսպես է Հայաստանը հիշում իր ամենախոր անցյալը. ոչ թե արձանագրություններով, այլ տների համբերատար կուտակումով՝ տուն տան վրա, եղանակ առ եղանակ, մինչև որ հողն ինքը դարձավ տարեգրություն։

Միօրյա այց դեպի հյուսիս՝ Ալավերդին Դեբեդի կիրճում, Սանահին և Հաղպատ՝ երկուսն էլ ՅՈՒՆԵՍԿՕ ցանկում։ Ճաշ՝ գետի ափին։
Կարդալ բնապատկերը
Այստեղ վեհ ճակատ չկա, և հենց դա է էությունը։ Ձեր առջև հողի ու քարի ցածր բարձրություն է՝ համեստ աչքի համար, բայց հարուստ՝ երևակայության։ Վայր, որ վարձատրում է ամեն մեկին, ով պատրաստ է պատկերացնել բաց դաշտում ապրած կյանքերը։ Երկրի նախապատմությամբ հետաքրքրվողների համար սա հանդարտ հզոր կետ է։

Ամենագնաց, վարորդ-գիդեր, մուտք սովորական մեքենայով անհասանելի վայրեր՝ Սատանի կար (բնական կամուրջ), Որոտանի կիրճ, ջերմային աղբյուրներ։
Երբեմն ամենահին պատմությունները պահվում են ոչ թե շենքերում, այլ հենց հողի մեջ։
Հուշարձանն ամբողջովին բաց է երկնքին, և եղանակը լիովին սահմանում է այցը։ Մեկնելուց առաջ նայեք մոտակա կետի կանխատեսմանը. Արմավիրի դաշտում գրեթե ստվեր չկա, և պարզ, զով առավոտը ամեն ինչ փոխում է։

Միօրյա գաստրո-տուր՝ Արենի-1 քարանձավը՝ 6 100-ամյա գինեգործական արտեֆակտներով, համտես ընտանեկան գինետանը և ճաշ Նորավանքի կարմիր ժայռերի մոտ։
Երևանից մինչև այս վայրը ավելի հարմար է հասնել մեքենայով կամ տրանսֆերով — Հայաստանի շատ վայրերում հասարակական տրանսպորտը հազվադեպ է ընթանում։ Մի օր նախատեսեք ճանապարհի համար, գումարած նվազագույնը կես օրը՝ հենց օբյեկտի համար։
Բնակություն մոտակայքում
Որտեղ կանգ առնել, եթե գնում եք օրով կամ ավելի

Երևան → Մեղրի (ճանապարհին գիշերակացով)
Ճանապարհ դեպի իրանական սահման՝ Քաջարանի օձապտույտներով։ Արվում է երկու օրում՝ Գորիսում գիշերակացով։ Միայն փորձառու վարորդների համար։

Երևան → Ալավերդի (Լոռի)
Հյուսիսային Հայաստան՝ Դիլիջանով և Վանաձորով։ Ճանապարհին հնարավոր է այց Հաղպատ և Սանահին՝ երկուսն էլ ՅՈՒՆԵՍԿՕ օբյեկտ։

Երևան → Սևանա լիճ
M-4 ճանապարհը Հրազդանի լեռնանցքով։ Հնարավոր է դիտակետեր այցով։ Սպասում Սևանավանքի մոտ՝ 2 ժամ ներառված։