Բենիամին
Հանգիստ գյուղ՝ արքայական անցյալով

Ինչ վայր է սա

Բենիամինը Շիրակի սարահարթի փոքրիկ գյուղ է՝ Գյումրուց ոչ հեռու, հայտնի առաջին հերթին Աքեմենյան դարաշրջանի իր հնագիտական հուշարձանով։ Այսօր այստեղ բնակվում է մոտ 724 մարդ՝ ծովի մակարդակից շուրջ 1540 մետր բարձրության վրա։

Բենիամինը փռված է Շիրակի բաց բարձրավանդակում՝ Գյումրուց մի քանի կիլոմետր հեռու։ Մինչև 1945 թվականը գյուղը կոչվում էր Ճլոխան, իսկ ներկայիս անունը ստացել է ի հիշատակ այս վայրերի զավակ, գեներալ-մայոր Բենիամին Գալստյանի, որ զոհվել է 1942-ի դեկտեմբերին՝ Լենինգրադի պաշտպանության ժամանակ։ Մոտ 1540 մետր բարձրությունը այստեղ ձևավորում է կոշտ կլիմա՝ ձյունառատ ձմեռներով և կարճ, բայց վառ լեռնային ամառով։

Բենիամինի գլխավոր հպարտությունը գյուղի կողքի բլրի ստորոտին գտնվող Աքեմենյան դարաշրջանի հնագիտական համալիրն է։ Պեղումները բացել են մ.թ.ա. VI–IV դարերի արքայական, պալատական բնակավայրի մնացորդներ. այստեղ գործել են մետաղագործական արհեստանոցներ, իսկ կառույցների տիպը մոտ է Հայկական լեռնաշխարհի այն բնակարաններին, որ նկարագրել է Քսենոֆոնն իր «Անաբասիս»-ում։ Սա Հայաստանում պարսկական վաղ ազդեցության սակավաթիվ հետքերից մեկն է։

Կողքին ուսումնասիրվել է նաև հին դամբարանադաշտը, որ գիտնականներին բացահայտել է մի յուրահատուկ տեղական ծես՝ զարդերը դնում էին ննջեցյալի բերանում։ Ճանապարհորդի համար Բենիամինը Գյումրու մերձակա հանգիստ գյուղական կանգառ է, որտեղ սովորական գյուղական կյանքը հոսում է ուղիղ շատ հին պատմության շերտերի վրա։