Գավառ
Գեղարքունիքի մայրաքաղաքը Սևանի մոտ

Ինչ վայր է սա

Գավառը Գեղարքունիքի մարզի վարչական կենտրոնն է՝ հանգիստ լեռնային քաղաք Գավառագետ գետի ափին, Սևանա լճի ափից ընդամենը մի քանի կիլոմետր հեռու։ Այն փռված է գրեթե 1982 մետր բարձրության վրա՝ Գեղամա լեռնաշղթայի ստորոտին։

Քաղաքն աճել է 1830 թվականին, երբ ռուս-թուրքական պատերազմից հետո Բայազետից եկած հայ վերաբնակիչները հաստատվեցին այս բարձրադիր հարթավայրերում։ Երկար ժամանակ այն կոչվում էր Նոր Բայազետ՝ ի հիշատակ լքված հայրենիքի, ապա կրում էր Կամո անունը, և միայն 1995 թվականին վերադարձվեց հին հայկական Գավառ անվանումը, որ նշանակում է «գավառ», «երկրամաս»։

Այսօր Գավառը Գեղարքունիքի հանդարտ մարզկենտրոնն է՝ ապրելով լճափնյա երկրամասի ռիթմով։ Այստեղ գործում է Գավառի պետական համալսարանը, իսկ տեղական տնտեսությունը հենվում է կահույքի արտադրության, հանքային ջրի շշալցման և սևանյան խեցգետինների մշակման վրա։ Օդը զով է ու չոր՝ ձմեռները ցրտաշունչ են, ամառը՝ տաք ու կարճ, ինչպես վայել է մեծ լճի մոտ գտնվող հայկական լեռնաշխարհին։

Քաղաքի գլխավոր խորհրդանիշը Սուրբ Աստվածածին տաճարն է՝ կառուցված 20-րդ դարի սկզբին և երկար ժամանակ համարված Հայաստանի ամենաբարձրադիր եկեղեցին։ Կողքին կանգնած է ավելի վաղ Սուրբ Կարապետ եկեղեցին, իսկ շրջակայքում պահպանվել են ուրարտական ամրոցի հետքեր և հին խաչքարեր։ Գավառը հարմար հանգիստ կայան է Սևանի արևմտյան ափի շրջագայությունների համար։