Այգեպար
Ծխախոտի ավան՝ առաջնագծին

Ինչ վայր է սա

Այգեպարը գյուղ է Տավուշի մարզի Բերդի համայնքում՝ հենց սահմանին։ Այն երիտասարդ է. աճել է 1949 թվականին ծխախոտ չորացնող գործարանի շուրջը։

Գործարանն էլ կերակրում էր գյուղը։ Տեղացիներն ասում են, որ Խորհրդային Միության ողջ ծխախոտի գրեթե երեք տոկոսն անցնում էր իրենց չորանոցներով. 1950-ականների վերջին ու 60-ականներին այստեղ բացվեցին նաև գինեգործարան ու պահածոների արտադրամաս, և աշխատելու գալիս էին նույնիսկ հարևան Ադրբեջանից. սահմաններն այն ժամանակ պայմանական էին, ու մարդիկ օրը մի քանի անգամ անցնում էին դրանք։

Միության փլուզմամբ ամեն ինչ փոխվեց։ Այգեպարն աճել էր որպես արդյունաբերական ավան, ու վարելահող գրեթե չուներ. 1991-ին հողերի բաժանման ժամանակ բաժինները հասան շրջակա գյուղերին, իսկ այգեպարցիներին՝ ոչ։ Հետո եկավ պատերազմը. գյուղը հայտնվեց առաջնագծին, ու նրա պաշտպանները զոհվում էին՝ պաշտպանելով տները։ Այսօր Այգեպարը սահմանամերձ այն գյուղերից է, որոնց գիծը 2024-ին սկսեցին նորից գծել։

Այգեպարը ծխախոտի նախկին ավան է, որ կանգնած է Տավուշի հենց առաջնագծին։