Զույգաղբյուր
Զույգ աղբյուրների լեռնային գյուղ

Ինչ վայր է սա

Զույգաղբյուրը Հայաստանի Շիրակի մարզի փոքրիկ բարձրլեռնային գյուղ է՝ Աշոցքի սարահարթում, Կարախաչի լեռնանցքի մոտ, Գյումրիից մոտ 22 կմ հյուսիս։ Այն փռված է մոտ 2010 մետր բարձրության վրա, և այստեղ ապրում է չորս հարյուրից մի փոքր ավելի մարդ։

Գյուղի անունը նշանակում է «զույգ աղբյուրներ»․ Զույգաղբյուրը կանգնած է Աշոցքի սարահարթի բաց, բլրապատ տարածքում՝ Շիրակի ամենաբարձր ու զով անկյուններից մեկում։ Մինչև 1946 թվականը գյուղը կոչվում էր Չիֆթալի, իսկ ներկայիս հայկական անունն ստացել է խորհրդային տարիներին։ Պարզ եղանակին հարավում երևում է Արագած լեռան զանգվածը, և գյուղի վերևի դաշտերից բացվող այս տեսարանը վաղուց դարձել է նրա ճանաչելի դիմագիծը։

Զույգաղբյուրի պատմությունը գրել են Արևմտյան Հայաստանից եկած գաղթականները։ Ադրիանուպոլսի պայմանագրից հետո նրանց նախնիները տեղափոխվել են արևելք և սկզբում հաստատվել Նալբանդում (այժմ՝ Շիրակամուտ), իսկ 1858 թվականին մի քանի ընտանիք բարձրացել է լեռները և հիմնել այս բնակավայրը։ Գյուղում գործել է Սուրբ Խաչ եկեղեցին, որի ծխական գրառումները տարվում են 1860-ական թվականներից։

Գյուղի կյանքն այսօր էլ հենվում է հողի վրա․ գյուղի գլխավոր զբաղմունքն անասնապահությունն է. բնակիչները զով լեռնային արոտներում մշակում են նաև հացահատիկ ու անասնակեր։ Ձմռանը սա խստաշունչ, ձյունառատ եզերք է լեռնանցքի մոտ, ամռանը՝ կանաչ մարգագետիններ ու լայն տեսարաններ։ Ճանապարհորդի համար Զույգաղբյուրը հանգիստ կանգառ է Աշոցքի ճանապարհին, որտեղ կարելի է զգալ բարձրլեռնային Շիրակի դանդաղ ռիթմը։