Վարդաքար
Վարդագույն քարի գյուղը Շիրակում

Ինչ վայր է սա

Վարդաքարը փոքրիկ գյուղ է Շիրակի քարքարոտ բարձրավանդակում, Արթիկի համայնքում, մոտ 1600 մետր բարձրության վրա։ Անունն ուղիղ իմաստով նշանակում է «վարդագույն քար». շուրջը փռված է տեղի վարդագույն երանգով քարը, և հենց դրանով է հյուսված այս կողմի կյանքը։

Վարդաքարը կանգնած է Շիրակի բաց սարահարթին, որտեղ ձմեռները երկար են ու ձյունառատ, իսկ ամռանը տարածությունը լցվում է լույսով։ Մինչև 1946 թվականը գյուղը կոչվում էր Թոմարդաշ, իսկ ներկայիս անունը՝ Վարդաքար, կապված է տեղի ապարի գույնի հետ. «վարդ» և «քար»։ Այստեղ ապրում է մոտ յոթ հարյուր մարդ, և սովորական կենցաղը հենվում է անասնապահության ու հացահատիկի մշակության վրա, ինչպես Շիրակի լեռնային գյուղերի մեծ մասում։

Չնայած համեստ չափերին՝ Վարդաքարի շրջակայքը պահպանում է հին անցյալի հետքերը. հնագետները նշում են բրոնզի դարի և միջնադարի մնացորդներ։ Գյուղում պահպանվել է Վարդաքարի եկեղեցին, որը ներառված է Շիրակի մշակութային ժառանգության հուշարձանների ցանկում՝ պարզ, շարված նույն վարդագույն քարից, որ անուն է տվել գյուղին։

Կողքին փռված է Վարդաքարի ջրամբարը, որ հայտնի է թռչնասերների շրջանում. շուրջը հերթափոխվում են տափաստանը, ափամերձ թփուտներն ու սակավաթիվ ծառերը, և այստեղ գալիս են թռչուններ դիտելու։ Սա Հայաստանի բնորոշ գյուղ է լեռնային Շիրակում, և հասնելը դժվար չէ. Գյումրիից դեպի Արթիկ երթուղայիններ պարբերաբար են ընթանում՝ ճանապարհին բացելով Շիրակի հեռուների տեսարանները։