Լեռնուտ
Հանգիստ լեռնային գյուղ Գյումրու մոտ

Ինչ վայր է սա

Լեռնուտը փոքր լեռնային գյուղ է Շիրակի մարզում՝ մոտ 1830 մետր բարձրության վրա, Գյումրի քաղաքից հյուսիս-արևելք։ Շիրակի սարահարթի բաց բլուրների մեջ այստեղ ապրում է ընդամենը շուրջ 134 մարդ։

Լեռնուտը փռված է Շիրակի լեռների հարավային լանջերին՝ Շիրակի մարզի Ախուրյանի համայնքում, Հայաստանի հյուսիսում։ Իր այսօրվա անունը, որ թարգմանաբար նշանակում է «լեռնային վայր», գյուղը ստացել է 1967 թվականին. նախկինում այն կոչվում էր Արխվալի։ Ներկայիս բնակիչների մի մասը սերում է այն մարդկանցից, ովքեր 1829–1830 թվականներին այստեղ են տեղափոխվել Արևմտյան Հայաստանի Խնուսի գավառի Խաչալու գյուղից։

19-րդ դարում Լեռնուտը շատ ավելի մարդաշատ էր. 1897 թվականի մարդահամարն այստեղ գրանցել է գրեթե վեց հարյուր բնակիչ։ Այդ ժամանակից ի վեր բնակչությունն աստիճանաբար նվազել է, և այսօր գյուղում մնում է մոտ 134 մարդ։ Լեռնուտցիների ավանդական զբաղմունքները բնորոշ են այս կողմերին՝ հացահատիկի, շաքարի ճակնդեղի և կերային մշակաբույսերի մշակություն, ինչպես նաև անասնապահություն։

Տեղի գլխավոր տեսարժան վայրը 19-րդ դարի Ժամ եկեղեցին է. այս անունը (բառացի՝ «պաշտամունքի ժամ») բնակիչները գործածում են հնավանդ ձևով։ Շուրջը պառկած են հանգիստ, անտառազուրկ բլուրներ ու քարքարոտ թմբեր, որոնք յուրովի գեղեցիկ են հատկապես գարնանը, երբ Շիրակի սարահարթը կանաչում է։ Ճանապարհորդի համար Լեռնուտը խաղաղ կանգառ է աղմուկից հեռու՝ Շիրակի լայնարձակ տեսարաններով։