Լեռնապատ
19-րդ դարի բազիլիկ Փամբակի լեռներում

Ինչ վայր է սա

Լեռնապատը գյուղ է Լոռու մարզում՝ Վանաձորից մոտ 5 կմ հյուսիս-արևմուտք, Լեռնաջուր գետի ափին, Փամբակի լեռնաշղթայի լեռներում, մոտ 1500 մետր բարձրության վրա։

Այս վայրերը բնակեցված են վաղնջական ժամանակներից. գյուղի մոտ պահպանվել են կիկլոպյան ամրոցի հետքեր, իսկ Ուռուտ կոչվող տեղում՝ 13–14-րդ դարերի մոտ երեսուն տապանաքար ու խաչքար։ 1946–1957 թվականներին գյուղը կոչվել է Մակարաշեն՝ ի պատիվ հայտնի ագրոնոմ Մակար Հակոբյանի, իսկ ավելի վաղ հայտնի է եղել Գաջիկարա անունով։

Հենց Լեռնապատում կանգուն է 1862 թվականի բազիլիկ եկեղեցին, որն այժմ վթարային վիճակում է. ավելի հին՝ 7-րդ դարի եկեղեցին կորսվել է 1988 թ. երկրաշարժից հետո շինարարական աշխատանքների ժամանակ։ Գյուղում կան Հայրենական մեծ պատերազմի զոհերի հուշարձան, Հայոց ցեղասպանության ու երկրաշարժի զոհերի հիշատակին նվիրված խաչքարեր։

Այսօր Լեռնապատում ապրում է մոտ մեկուկես հազար մարդ։ Տնտեսությունը հիմնված է անասնապահության, հացահատիկի, կերային մշակաբույսերի, մրգի ու բանջարեղենի վրա, զարգանում է մեղվաբուծությունը։