Մուշավան
Երբեմնի գյուղ Երևանի եզրին

Ինչ վայր է սա

Մուշավանը փոքր բնակելի թաղամաս է Երևանի հարավ-արևելյան եզրին՝ Էրեբունի վարչական շրջանում։ Ժամանակին սա ինքնուրույն գյուղ էր, որը 1965 թվականին միացվեց հայոց մայրաքաղաքին։

Մուշավանը գտնվում է մոտ 1081 մետր բարձրության վրա՝ Երևանի կենտրոնից հարավ-արևելք ընկած մեղմ լանջերին։ Մինչև XX դարի կեսերը սա սովորական հայկական գյուղ էր՝ հայտնի նաև այլ անուններով՝ Շորբուլախ (Շորաբլագ), Ծոռնատափ և Մուշական։ Մարդահամարը արձանագրել է բնակչության համեստ աճ՝ 226 բնակիչ 1926-ին, 381՝ 1939-ին և 536՝ 1959 թվականին։

1965 թվականին Մուշավանը միացվեց Երևանին, և երբեմնի գյուղը դարձավ Էրեբունի շրջանի թաղամասերից մեկը։ Այսօր նրա անունն ապրում է ավելի շատ որպես քաղաքի արևելյան կողմի ոչ պաշտոնական միկրոշրջանի անվանում՝ Վերին Ջրաշենի և Վարդաշենի կողքին։

Ճանապարհորդի համար Մուշավանը հետաքրքիր է առաջին հերթին իր անցյալով. տեղի բլուրների վրա հնագետները նշել են «Մուշավան-1» և «Մուշավան-2» հուշարձանները՝ ընդգրկված Հայաստանի անշարժ հուշարձանների ցանկում։ Դրանցից առաջինը հայտնաբերվել է 1994 թվականին՝ Ջրվեժի ճանապարհի մոտ գտնվող լանջին։ Աղմկոտ տեսարժան վայրեր այստեղ չկան. սա մեծ քաղաքի հանգիստ եզրն է, որտեղ գյուղական անցյալն աստիճանաբար ձուլվել է մայրաքաղաքային կառուցապատմանը։