Հայկասար
Հանգիստ գյուղ Շիրակի բարձունքներում

Ինչ վայր է սա

Հայկասարը փոքր հայկական գյուղ է Շիրակի մարզում, Արթիկ քաղաքից մոտ վեց կիլոմետր արևմուտք, ծովի մակարդակից շուրջ 1640 մետր բարձրության վրա։ Այստեղ ապրում է ընդամենը մի քանի հարյուր մարդ։

Հայկասարը փռված է Շիրակի բաց բարձրավանդակների վրա՝ Արթիկի համայնքում։ Նախկինում գյուղը կոչվում էր Սարիբաշ և իր այժմյան անունը ստացել է 1948 թվականին։ 1640 մետր բարձրությունը պայմանավորում է տեղի բնավորությունը՝ զով ու քամոտ ամառ, ձյունառատ ձմեռ և Շիրակի դաշտերի լայն տեսարաններ, որոնք բնորոշ են այս երկրագործ ու անասնապահ եզերքին։

Հայկասարի բնակչությունը փոքր է. 2011 թվականի մարդահամարի տվյալներով գյուղում ապրում էր 220 մշտական բնակիչ՝ հայ։ Տարբեր տասնամյակներում բնակիչների թիվը տատանվել է, սակայն գյուղը պահպանում է իր հանդարտ գյուղական կենցաղը։ Հայկասարում կա հին եկեղեցի՝ հայտնի որպես Կարմիր ժամ, և փոքրիկ մատուռ, ինչպես նաև XIX դարի հուշարձան՝ այս վայրերի վաղեմի կյանքի համեստ վկաներ։

Ճանապարհորդի համար Հայկասարը կարճ կանգառ է Շիրակի բարձրավանդակով անցնելիս՝ Արթիկի մերձակայքում։ Այստեղ գալիս են ոչ թե աղմկոտ տեսարժան վայրերի, այլ լեռնային գյուղի լռության, մաքուր օդի և մեծ ճանապարհներից հեռու՝ առօրյա Հայաստանի հետ հանգիստ ծանոթության համար։